رفتن به محتوای اصلی

پوشش کلیه نقاط تهران

22225314 66097606 88170374 44403411
قالیبافی در همدان

قالیبافی در همدان

 

 

 

همدان:
استان همدان در غرب ایران قرار گرفته است. یکی از مناطق ایران که تنوع قومیت‌ها و اختلاط نژادها و اقوام گوناگون را می‌توان به خوبی در آن احساس کرد همدان است. همانطور که تاریخ نشان می‌دهد شهر همدان از زمان دیااکو که موسس سلسله‌ماد بود به عنوان پایتخت ایران انتخاب شد. اولین باری که اسم این محل را بردند در حدود ۱۱۰۰ بیش از میلاد که نام هگمتانه را «امدائه» ذکر کرده‌اند. این شهر در برابر حملات آشوریان، یونانیان، رومی‌ها و عثمانیان ایستادگی و مقاومت کرده است. این شهر دارای آثار باستانی از جمله تپه هگمتانه، تپه‌ گیان و غارعلی صدر می‌باشد صنایع دستی در این شهر فعال بوده و همچنین گروهی از اهل ادب و دانش در آنجا می‌زیسته‌اند. همدان تا شهر تهران ۳۳۸ کیلومتر فاصله دارد از شمال به قزوین و زنجان و از مغرب به کرمانشاه و از مشرق به ساوه و زرند و از جنوب به اراک و ملایر محدود است.

سابقه قالیبافی در همدان:
استان همدان منطقه‌ای تقریباً کوهستانی و سردسیر است. وجود مراتع سرسبز و آب نسبتاً فراوان از رونق دام‌داری و پرورش گوسفند حکایت دارد، به طور طبیعی این مشخصات اقلیمی ساکنان روستاها را که دارای زمستان طولانی است به استفاده از صنایع و حرفه‌های دستی به ویژه فرش هدایت می‌کند. گفته می‌شود شاه طهماسب به سلطان سلیمان نامه نوشت که برای مسجد جامع سلیمانیه قالی بفرستد. سفیر مجارستان می‌گوید که در بین قالیهای مزبور چند تخته قالی متعلق به همدان وجود داشت. در این شهر فرشبافی پررونقی جریان داشته است. از نظر سبک‌شناسی فرش اصیل همدان یک فرش روستایی است. تجارت فرش همدان در دست عده‌ای از تجار انگلیسی و ارمنی بوده است.
امروز قالی بافی در تمام جلگه همدان از یک سو در ارتباط با استان مرکزی و از یک سو در ارتباط با مراکز قالی‌بافی قروه و بیجار کردستان، نشان از حرفه‌ای می‌دهد که به دلیل تنوع نقوش ورنگ‌آمیزی پشتوانه‌ای با ارزش در تولید فرش ایران است. مراکز مهم قالیبافی در همدان شامل روستایی در جزین از توابع رزن، روستای سوزن، سایان، کاج و سلیک و همچنین روستاهای زاغه و تاج‌آباد در میانه راه همدان به اسدآباد و روستای آنجلاس در ۱۵ کیلومتری جنوب شرقی همدان قرار دارند.


رنگ‌ها و طرح‌های استفاده در قالی همدان:
طرح زیبای هراتی به رنگ سرخ یا نخودی در منطقه جزین نقش ماهی درهم‎، طرح گل و بوته با زمینه شتری یا قرمز با ترنج به رنگ آبی سیر، كه گاهی با گلهای آبی متن هماهنگ است. همچنین طرحهای افشان شاه‌عباس،لچك و ترنج شاه‌عباسی ،شكارگاه محرابی، حاج خانمی، بته ترمه‌ای، بازوبندی سنندج، نقشه مستوفی.
دو طرح معروف پرطاووسی و خوشه انگوری كه در دهه‌های اخیر رواج یافته است. دیگر رنگهای رایج در قالی همدان عبارت است از: سبز،زرد، نارنجی، سرمه‌ای، كرم و فیروزه‌ای.



ویژگی بافت، دار و ابعاد در فرشهای همدان:
دارها همگی عمودی و ثابت هستند. رجشمارقالی محلی همدان بین ۱۵ و حداكثر ۲۵ می‌باشد ولی قالی شهری آن دارای رجشمارهای بین ۳۰ و حداكثر ۴۰رج است. ابعاد فرشهای محلی عمدتاً در اندازه كوچك و حداكثر دو زرع می باشد. اما فرشهای شهری باف معاصر همدان دارای ابعاد ۶ و ۹و ۱۲متری و حتی در نمونه‌هایی با ابعاد بزرگتر هستند. كناره‌های این منطقه نیز عموماً در روستاها بافته می‌شود. گره مورد استفاده در بافت فرشهای این منطقه نیز تركی است.

طراحان مشهور فرش همدان:
شهاب‌الدین كوثری، اسحاق میرزاپور، میرزا رضایگانه، علی اصغر حسنخانی، احمد غفاری، حسن شهیدی، محمود احمد شهیدی، اسدالله شاخصی، محمد گیلانی از معروفترین طراحان معاصر قالی شهری بافت همدان می‌باشند
.

دیدگاهتان را بنویسید

برگشت به بالا